Ścieżka powrotu

Start Śląsk inaczej


Śląsk inaczej PDF Drukuj

Dlaczego Śląsk ?

Śląsk był i jest ojczyzną wielu narodów, wielu kultur i tradycji. Kiedyś mieszały się tutaj wpływy i interesy królestw i księstw: śląskich, polskich, czeskich; wielkich cesarstw: Prus, Rosji i Austrii, później Polski, Niemiec i Czech (-osłowacji). Ten szczególny region jest doskonałym celem  turystycznych wypraw dla szukających miejsc o bogatej historii i pięknym krajobrazie, złaknionych ciekawej oferty kulturalnej i unikalnej przyrody. Poznając Śląsk szczególnie dużo o sobie samych  i wzajemnych relacjach mogą dowiedzieć się przyjeżdżający tutaj z innych regionów swoich krajów Polacy i Niemcy.  Śląsk jest po prostu ciekawy.

Śląsk jest blisko. Przyciągał kupców, przemysłowców, poszukiwaczy złota i przygód, religijnych innowierców i koronowane głowy. Był powodem wojen, świadkiem przemarszu wojsk z najdalszych zakątków Europy i przykładem współżycia w czasach pokoju. To fascynujący kraj w środku zjednoczonej Europy, pomiędzy Małopolską a Saksonią, między Wielkopolską a Morawami.


Dlaczego inaczej ?

... ponieważ Śląsk to mozaika, która jest trudna do jednoznacznego uchwycenia i zawsze potrafi zaskoczyć. Śląsk jest inny niż chciało by wielu ... Nie pozna, nie zrozumie i nie zachwyci się tą  krainą ten kto będzie patrzył na niego tylko z jednej perspektywy.


alt


Śląsk bowiem to połączenie ...


  • niszczącego naturę przemysłu (widoczny np. w hutniczo - kopalniany krajobrazie Katowic, Chorzowa czy Bytomia) i przepięknej, unikalnej na skalę europejską przyrody (obecne np. w 62 rezerwatach przyrody na Górnym Śląsku, unikalnych egzemplarzach fauny i flory Sudetów, Borów Dolnośląskich, rezerwatu ptaków w Stawach Przemkowskich ...)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też dzikie nurty Odry i malownicze zalewy (np. zapory na rzece Kwisie, Jezioro Żywieckie), to największe w Polsce skupisko uzdrowisk i sanatoriów (Uzdrowiska Kłodzkie, Cieplice),


  • naukowego centrum (np. w postaci prężnego od 1703 roku Uniwersytetu Wrocławskiego, poprzez 12 śląskich noblistów, ważnych dla średniowiecznej nauki europejskiej gimnazjów i szkół państwowych oraz zakonnych: Gimnazjum św. Macieja i św. Elżbiety  we Wrocławiu, cysterskie gimnazjum w Rudach, jezuickie Carolinum w Nysie) i centrum religijnego (dzięki śląskim świętym i błogosławionym: św. Jackowi i bł. Czesławowi z Kamienia Śl., św. Jadwidze;  licznym śląskim sanktuariom: Bardo Śląskie, Piekary Śląskie, Góra św. Anny, Trzebnica, Krzeszów, Legnickie Pole, Wambierzyce, ...)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też ojczyzna nieuchwytnej i płodnej  mistyki (jak np. zgorzeleckiego szewca  Jakuba Böhme czy wrocławskiego romantyka, inspiratora twórczości Adama Mickiewicza - Angelusa Silesiusa),


  • dwóch dominujących kultur i narodów: niemieckiej (jako część Państwa Pruskiego - to miejsce urodzenia i wychowania ważnych dla kultury niemieckiej postaci: Josefa von Eichendorffa, Gerharta Hauptmanna, Aloisa Alzheimera, Dietricha Bonhoeffera, pisarza i ilustratora Janoscha czy dyrygenta Kurta Masura czy nurtów społecznych: Wojen śląskich, industrializacji, kampanii antynapoleońskiej z 1813 roku i polskiej (dzięki stosunkowo dużej mniejszości polskiej na pruskim Śląsku, powszechnemu polskiemu dialektowi "wasserpolnisch" czy owianymi legendami Powstaniom śląskim)

Ale nie tylko: bo Śląsk to przede wszystkim ojczyzna tutejszych  mieszkańców - Ślązaków. A razem z nimi Czechów i Żydów - o czym świadczą ich prężne wspólnoty, bogate nekropolie i wkład w śląską kulturę (mp. w postaci czeskich źródeł nazw wielu miast śląskich, wpływu mieszkańców żydowskich na bogacenie się miast),


  • powodów do dumy (jak w przypadku np. antyhitlerowskiego kręgu z Krzyżowej, pojednania polsko-niemieckiego) i tematów trudnych (związanych z Powstaniami śląskimi, okresem rządów niemieckiego narodowego socjalizmu na Śląsku, wypędzeniami i przypędzeniami po 1945 roku, obozami pracy dla wysiedlonej ludności niemieckiej takimi jak np. w Łambinowicach)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też centra rozrywki i masowego wypoczynku (np. w Karkonoszach - jednym z najstarszych celów wypraw turystycznych w Europie, krajoznawczej roli góry Ślęży),


  • ciężkiej pracy (pracy na roli, etosu pracy w kopalniach, hutach) i bajkowych fortun kapitalistycznych (widoczne np.w losach jednego z najbogatszych europejczyków XIX wieku Karola Godulli i związanej z nim historii śląskiego Kopciuszka)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też magia licznych legend, baśni i przypowieści: o Liczyrzepie - "Duchu Karkonoszy",  górniczym Skarbku czy Meluzynie, legend związanych z żywotem Świętej Jadwigi; to folklor lokalnych utopców i duchów,


  • wojen (od bitwy w turkami na Legnickim Polu w 1241 roku, poprzez Wojnę 30 letnią, Wojny Śląskie, Kampanię Napoleońską i Bitwę pod Legnicą, Lutynią, imponujące twierdze: w Nysie, Kłodzku, Głogowie, Srebrnej Górze po "Festung Breslau" roku 1945 roku) i okresu pokoju (widoczne np. jako Kościoły Pokoju z XVII wieku powstałe w  Głogowie, Jaworze i Świdnicy, rozwój architektury i sztuki od gotyku przez barok do modernizmu z takimi perełkami architektury jak Krzeszów, Lubiąż, Wrocław czy Nysa, to pierwsza na terenie (obecnej) Polski linia kolejowa z 1842 roku na trasie Wrocław-Oława)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też azyl do innowierców i wyrzutków: husytów (Husinec-Gęsiniec, Góry Sowie), walonów (Wrocław i Karkonosze), waldensów (Karkonosze, Świdnica), protestanckich tyrolczyków (Mysłakowice), schwenckfeldystów (Kłodzko i Bystrzyca Kłodzka), osadników z Flandrii (Wilamowice),


  • bieli (zaśnieżonych przez większość roku szczytu Śnieżki czy bieli cementowej Opolszczyzny) i czerni (węglowego zagłębia)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też zieleń licznych lasów gdzie urządzano polowania (Pszczyna, Kliczków), to kolor złoty z rodowego herbu Piastów śląskich i wielu herbów miast śląskich, to błękit Odry i  wielu śląskich rzek, to czerwieni okiennic  górniczych "familoków",


  • przenikania się kultur z północy i południa (Bursztynowy szlak z Gdańska przez Pragę do Rzymu, który wzbogacał Wrocław, Świdnicę i Kłodzko) a cywilizacjami wschodu i zachodu (transportujące swoje towary tzw. Wysoką Drogą vel. Via Regia prowadząca z Kijowa, Krakowa do Drezna i dalej na zachód który wzbogacał Zgorzelec, Legnicę, Środę Śl., Opole)

Ale nie tylko: bo Śląsk to też ważne pielgrzymie szlaki i trakty (Droga św. Jakuba, szlak cysterski), to też graniczne miasta czerpiące z wymiany handlowej swoje bogactwo (Cieszyn, Mysłowice, Görlitz, Oświęcim).